SUPPLEMENTEN

Vitamine F en K

Vitamine F is een oude naam voor de onverzadigde vetzuren linolzuur, alfa linoleen en liponzuur.
Die zijn onmisbaar voor het lichaam en met name de hersenen.

Linol(een)zuur zit ruim in alle 'rauwe' olieproducten, zoals ongeraffineerde biologische plantenoliën (bij Natuurwinkels verkrijbaar) en 'extra vierge' olijfolie.
Ook noten, pitten en pinda's zitten vol met linol(een)zuur - en vitamine E.

Liponzuur komt vooral voor in orgaanvlees, sommige zaden, gegiste producten en, wat minder, in spinazie en broccoli.
Liponzuur versterkt de werking van Vitamine C en E. |
Het wordt beter opgenomen in combinatie met linol(een)zuur.
Liponzuur wordt bij 'Therapeutische supplementen' verder besproken.


Belangrijk voor de kalkopname en bloedstolling is Vitamine K2 !
Vitamine K2 zorgt ervoor, dat het bot-eiwit kalk kan binden, en lijkt in hogere doses botontkalking en botfractures bij oudere mensen tegen te gaan. Het voorkomt de eventuele negatieve effecten van caliumsupplementen.
Zie 'combipil' voor meer info over botontkalking.
Ook is deze vitamine belangrijk voor hart- en bloedvaten, en behulpzaam bij het tegengaan van prostaat- en leverkanker. Een tekort hangt sterk samen met obesitas en verhoogde bloeddruk.

Vitamine K1/ 2 is essentieel voor de bloedstolling, maar voor deze functie zal een tekort zelden* optreden.
Een overdosis kan bloedstolsels veroorzaken, vooral trombose(risico)-patiënten moeten uitkijken met vitamine K supplementen.

Volgens Summeren (dec 2007) moet de ADH (van 75 mcg) naar boven toe bijgesteld worden voor een optimale botvorming (M. v. Summeren, dec 07) ...
Zeker voor kinderen en 40 plussers zijn relatieve tekorten slecht voor de botten en tanden (Theuwissen e.a. 2014). Vitamine K2 werkt samen met vitamine D3.
Anderson (aug 2020) stelt een ADH van 255 mcg voor!

Bij mannen is vitamine K1/ 2 (500 mcg per dag) effectief bij het tegengaan van diabetes. Het verbetert de isulineresistentie.
Bij vrouwen in deze dosis niet. De onderzoekers denken, dat dit misschien ligt aan het binden van vitamine K aan vetweefsel - de onderzoeksgroep met vrouwen had meer overgewicht, dan die met mannen.
Bij nieuwer onderzoek is voor zowel mannen als vrouwen i.h.a. een significant effect gevonden op diabetes (Manna e.a. 2016)
Bij vrouwen na de menopauze is botverlies een bekend probleem. K2 helpt dat voorkomen (Knapen e.a. 2007).

Vitamine K1 blijkt van belang bij geheugenprestaties van met name ouderen - K2 echter niet (Presse e.a. 2013).
Zowel K1 als K2 helpen om vrije radicalen in de hersenen compleet te elimineren!

Nederlands onderzoek laat zien, dat bij hart- en vaat-aantastingen er een relatief tekort aan vitamine K2 is. Dat er bij complexere aantastingen een logaritmisch groter tekort is. Ook met algehele (vroegtijdige) sterfte werd een relatie geconsteerd (Riphagen e.a. 2017). Wat nog niet alles zegt over oorzaak-gevolg, maar de aanwijzingen voor causaliteit zijn sterk...
K2 voorkomt bijvoorbeeld aderverkalking, via activatie van Gla eiwitten, en is nodig voor botvorming, via Osteocalcine. Het bevordert de elasticitiet van de aderwanden enorm. K2 tekort is een veel belangrijkere factor dan 'slecht' LDL cholesterol bij CVD! Voldoende K2 vermindert het risico op CVD met 57%.

Nieuw Nederlands onderzoek bevestigt dit, en laat de link met vitamine D zien.
Een gecombineerd tekort aan vitamine K en D laat een sterke relatie zien met algehele vroegtijdige dood - veel meer dan deze vitaminen apart! . En met hart en vaataantastingen.
Het samenspel van deze twee vitaminen is onmisbaar volgens Ballegooijen e.a. (European Journal of Nutrition 2020).

Jespersen e.a. 2020 bevestigen deze samenhang verder bij een onderzoek onder 500 mensen en laten zien dat K2 tekorten leiden tot verhoogde bloeddruk en er een krachtig verband is met overgewicht (wat uiteraard ook te maken kan hebben met de consumptie van producten waarin veel K2 zit).

Ook helpt K2 kanker tegengaan. Onder andere via het mechanisme van 17β-HSD4 productie, dat de conversie van estradiol naar estrone promoot. En Gas6, dat helpt om kankercellen te venietigen (en neuronen beschermt). Bij leverkanker helpt supplementatie, in combinatie met conventionele therapie, de progressie van de kanker met meer dan de helft extra te verminderen!

Vitamine K2 zit in dierlijke en melkzure gefermenteerde producten (het meeste in gefermenteerde soja producten, zoals Natto en natuurlijk gefermenteerde sojasaus - in chemisch 'gefermenteerde' - met zoutzuur of loog 'gehydroliseerde' - soja is K juist vernietigd!... en is de overmaat aan fytinezuur nog steeds aanwezig... ook bij sojaburgers* enzo), en wordt met mate aangemaakt in de menseigen darmflora uit vitamine K1 - mede afhankelijk van een goed werkende flora..

Met name boerenkool, groene/rode kool, spinazie en raapstelen zijn zeer rijk aan vitamine K1 (boerenkool bijna 1000 mcg per 100 gram), zie hier .
Ook oregano en koolzaadolie bevatten veel.
* een antibioticakuur vernietigt de darmflora. Ook andere zaken kunnen een slechte darmflora veroorzaken. Daardoor wordt de vitamine K omzetting/ opname ernstig belemmerd...
een symptoom van sterk vitamine K tekort kan de spontane/extreme vorming van blauwe plekken zijn (maar die kan ook veroorzaakt worden door te weinig vitamine C of vitamine B12, of door bloedverdunners)
.
Via fermentatie van deze groenten wordt K2 gevormd. Een specialisme in het Koreaanse en Japanse dieet (zie elders deze site en op internet). Ook makkelijk zelf te doen... en uiterst smaakvol..

Dierlijke producten variëren sterk in K2 gehalte.
Graangevoerd stalvee levert minder dan scharrelend vee. Eieren, melkvet, kip en gehakt bevatten relatief veel.

En 'natuurlijk' bevatten deze producten veel meer gezonds in samenhang...

* natuurlijk gefermenteerde soja is tempeh.... tofu niet.
Kefir bevat zowel lacrobacilles als gisten... en volgens onderzoek is kefir gebaseerd desembrood het meest perfect bij darm/gluten problemen en tarweallergie. Ook uitstekend geschikt om te gebruiken in een marinade voor tofublokjes (met bijv. natuurlijke sojasaus en tandoori masala kruiden) om die 2 dagen te fermenteren en dan krokant te bakken in olijfolie (de enige manier waatop of todu lekker vind)
Natuurlijk gefermenteerde sojasaus is redelijk goedkoop bij de toko verkrijgbaar..... zelfs dubbel gefermenteerde (en soms bij de supermarkt, zoals Kikkoman en 1 soort van Inproba). En bij de bioloog.


De werking van de darmflora wordt besproken bij "Inleiding' van deze sectie, en op veel andere plekken in deze site.


NIEUWS
Datum
{datum} {inhoud}



 

PAGINA OVERZICHT